Warmtepomp vs gasketel: wat is goedkoper deze winter?

Kort antwoord: wat is goedkoper in 2026?

Op aanschafprijs is een nieuwe gasketel bijna altijd goedkoper — de investering ligt een factor 2 tot 4 lager. Op verbruikskosten per kWh warmte wint een warmtepomp meestal, zolang de verhouding tussen je elektriciteitsprijs en je gasprijs onder de SCOP van het toestel blijft (uitleg en rekenvoorbeeld verderop). Over de volledige levensduur — inclusief premie, het verlaagde btw-tarief en de vermeden gasfactuur — is een warmtepomp in de meeste Belgische woningen de financieel voordeligste keuze, maar niet in elk profiel en niet altijd binnen dezelfde termijn.

Wil je dat volledig uitgerekend zien, inclusief de investering en 10 tot 15 jaar vooruitkijken? Dat doen we in detail, met drie case-studies, in onze gids over de terugverdientijd van een warmtepomp. Deze pagina focust op de kortere-termijnvraag: wat kost verwarmen deze winter, toestel per toestel?

Aankoopkosten: warmtepomp vs nieuwe gasketel

Het startpunt van elke vergelijking is de investering. Een lucht-water warmtepomp kost aanzienlijk meer dan een nieuwe gasketel — dat verschil moet het lagere verbruik over de jaren terugverdienen.

De bruto-investering voor een warmtepomp ligt dus grofweg 2 tot 4 keer hoger dan een nieuwe gasketel. Premies en het verlaagde btw-tarief verkleinen dat gat aanzienlijk (zie verderop), maar het instapbedrag blijft hoger. Dat is precies waarom de verbruikskant van de vergelijking zo belangrijk is. Reken je eigen netto-investering uit met de premie-calculator, of vraag meteen offertes aan bij erkende installateurs om concrete bedragen voor jouw woning te zien.

Verbruikskosten tijdens het stookseizoen

Aannames expliciet gelabeld — we rekenen in dit voorbeeld met dezelfde uitgangspunten als onze ROI-gids: € 0,30/kWh voor elektriciteit all-in en € 0,90/m³ voor aardgas all-in (≈ € 0,086/kWh), gebaseerd op CREG-cijfers van begin 2026. Energieprijzen schommelen sterk — vul je eigen contracttarief in via de SCOP-vergelijker voor een cijfer dat wél op jouw factuur aansluit. Voor het ketelrendement gebruiken we de vuistregel 90–100% op onderwaarde voor een moderne condenserende ketel; hieronder rekenen we met 94% als middenwaarde.

Reken je een gasketel om naar kosten per kWh geleverde warmte, dan deel je de gasprijs door het rendement: € 0,086 ÷ 0,94 ≈ € 0,091/kWh warmte. Bij een warmtepomp deel je de elektriciteitsprijs door de SCOP. Bij een gangbare SCOP van 4,0 (courant voor lucht-water op de Belgische markt, zie bijvoorbeeld de Daikin Altherma 3 H) is dat € 0,30 ÷ 4,0 = € 0,075/kWh warmte — merkbaar goedkoper dan gas in dit rekenvoorbeeld. Bij een hogere SCOP van 4,5–4,75, zoals de Vaillant aroTHERM plus (SCOP 4,75) haalt op lage temperatuur, daalt de kostprijs verder richting € 0,063–0,067/kWh.

Courante SCOP-waarden op de Belgische markt liggen doorgaans tussen 3,5 en 4,5, met premiummodellen op lage-temperatuurafgifte daarboven. Enkele voorbeelden uit onze reviews: Viessmann Vitocal 222-S (SCOP 3,8), LG Therma V R32 (SCOP 4,1), Daikin Altherma 3 R (SCOP 4,52). Hoe lager de aanvoertemperatuur die je afgiftesysteem nodig heeft (vloerverwarming versus oude radiatoren), hoe hoger de reële SCOP uitvalt.

De prijsverhouding elektriciteit-gas: het kantelpunt

Er is een simpele vuistregel om te bepalen wanneer een warmtepomp wint: reken de verhouding tussen je elektriciteitsprijs en je gasprijs (beide per kWh) uit. Is die verhouding lager dan de SCOP gedeeld door het ketelrendement, dan is de warmtepomp goedkoper per kWh warmte. In de praktijk, omdat een moderne gasketel bijna 100% rendement haalt, komt dat neer op: de warmtepomp wint zodra de prijsverhouding elektriciteit/gas lager ligt dan ongeveer de SCOP zelf.

Met onze gelabelde aannames (€ 0,30 elektriciteit, € 0,086 gas) is die verhouding: 0,30 ÷ 0,086 ≈ 3,5. Twee scenario's om dat kantelpunt concreet te maken:

Scenario B is geen theoretisch geval: een SCOP die 1 tot 1,5 punt onder de datasheet-waarde uitkomt, zien we vooral bij overdimensionering, een te hoge aanvoertemperatuur voor oude radiatoren, of een slecht ingeregelde stooklijn. Dat is precies waarom een goede dimensionering en instelling belangrijker zijn dan het spec-blad alleen — zie onze gids over warmtepomp-instellingen tijdens het stookseizoen. Bereken het kantelpunt met je eigen tarieven en het SCOP-bereik van specifieke modellen via de SCOP-vergelijker.

Premies en het verlaagde btw-tarief die het verschil maken

Premies en het verlaagde btw-tarief zijn vaak doorslaggevend om het aankoopgat met een gasketel te dichten. In België bestaan er warmtepomppremies via de gewesten, en die verschillen sterk naargelang gewest, inkomenscategorie en het type warmtepomp. Reken je exacte premie uit met de premie-calculator, of lees het volledige overzicht in onze subsidiegids en onze gids over 6% btw op warmtepompen. Beide voordelen tellen samen op en kunnen de terugverdientijd merkbaar verkorten.

Wanneer een gasketel (voorlopig) toch de betere keuze is

Eerlijk is eerlijk: niet elke woning is klaar voor een volledige overstap.

• Slechte isolatie, hoge warmtevraag. Zonder voldoende isolatie moet een warmtepomp harder en vaker draaien op een minder gunstig punt van zijn werkbereik — dat drukt de reële SCOP richting scenario B hierboven.
• Radiatoren die een hoge aanvoertemperatuur nodig hebben. Klassieke radiatoren gedimensioneerd op 70–80°C passen niet goed bij de meeste warmtepompen. Er bestaan hogetemperatuurmodellen, maar die zijn duurder en leveren een lagere SCOP dan een laagtemperatuursysteem.
• Beperkt renovatiebudget. Als vloerverwarming aanleggen of radiatoren vervangen financieel niet haalbaar is, duwt dat de totale investering (en dus de terugverdientijd) fors omhoog.
• Een relatief nieuwe gasketel. Een ketel die nog jaren meekan, vervroegd vervangen betekent dat je de volledige aankoopprijs van de warmtepomp meetelt in plaats van enkel het prijsverschil met een toch al geplande vervanging.

In elk van deze gevallen is een hybride warmtepomp vaak de logische tussenweg: je behoudt je bestaande radiatoren en je gasketel als back-up voor de koudste dagen, maar bespaart toch een groot deel van je gasverbruik. Lees de volledige afweging in onze gids hybride warmtepomp in de praktijk en de directe vergelijking lucht-water vs hybride.

3 woningtypes doorgerekend

Onderstaande tabel gebruikt dezelfde woningprofielen als onze ROI-gids, met de warmtevraag als expliciet gelabelde aanname per type. Verbruikskosten zijn berekend met de aannames hierboven (€ 0,30/kWh elektriciteit, € 0,086/kWh gas, ketelrendement 94%); de SCOP-voorbeelden komen uit reviews op deze site.

In alle drie de gelabelde scenario's is de warmtepomp goedkoper op verbruik. Bij het derde profiel (klein, al goed geïsoleerd, bestaande moderne gasketel) is het verbruiksvoordeel het kleinst en weegt de hogere aanschafprijs het zwaarst — daar is de terugverdientijd het langst. Wil je deze drie profielen zien met de volledige investering, premie, btw en 10 tot 15 jaar geprojecteerd? Dat rekenen we in detail uit in de ROI-gids. Voor de vertaling naar concrete maandbedragen tijdens het stookseizoen, zie warmtepomp kosten per maand in de winter.

Zie ook

• Warmtepomp ROI berekenen — het 10-jaars scenario
• Hybride warmtepomp in de praktijk — werkt het echt?
• Warmtepomp kosten per maand tijdens de winter
• Warmtepomp bij extreme kou en koudegolf
• Lucht-water vs hybride warmtepomp
• Daikin Altherma kiezen — welk model past bij jouw woning?